nr 3 (166) "Edukacja i Dialog"
marzec 2005

Ważne jest to, co się mówi. I tu wyłania się kolejna z cech osobowości pożądana u nauczyciela wychowawcy, a mianowicie szczerość i otwartość. Zarówno dzieci, jak i rodzice potrzebują kontaktu z nauczycielem, wierząc w jego dobre intencje, chęć niesienia pomocy, uwzględnianie specyficznych okoliczności oraz rzetelność w przekazywaniu informacji.

Spis treści

Krzysztof Zajdel
Wychowawca - pośrednik i adwokat klasy

Gdyby zapytać osoby starsze, jak wspominają swoich wychowawców,  usłyszymy różne odpowiedzi. Jedni pamiętają wychowawcę, który pomógł im w życiu, rozbudził ukryte zainteresowania, pchnął na właściwą ścieżkę przyszłej kariery, obronił przed złą oceną ze strony innego nauczyciela, był bardzo wymagający i równocześnie sprawiedliwy, miał wysoką kulturę moralną, autorytet, złagodził próg wejścia w dorosłe życie.
artykuł w całości

Joanna Hłodiuk
Osobowość nauczyciela wychowawcy

Emocjonalne zaangażowanie nauczyciela, jego otwartość wobec dzieci wyzwala u wychowanków podobne reakcje, a więc pozytywną postawę i potrzebę aktywności poznawczej; wychowawca powinien być też pogodny i mieć poczucie humoru.

Beata Taradejna
Autorytet nie kosztem zdrowia

Jedną z sytuacji określanych przez nauczycieli jako trudne, a zarazem mające wpływ na jakość ich pracy jest pełnienie w środowisku roli postaci z autorytetem, a właściwie sytuacja stałego zagrożenia utraty autorytetu.

Joanna Maciejewska
Szkoła - środowisko trudne

Kiedy uczniom klas początkowych zadaję pytanie, z kim im się kojarzy psycholog, większość z nich odpowiada, że nic wcześniej o takim zawodzie nie słyszała, niektórzy łączą go z lekarską specjalnością, a tylko nieliczni z nim już się zetknęli. Gdy wspólnie próbujemy znaleźć dla psychologa jakieś zajęcie w szkole, okazuje się, że przede wszystkim powinien on pomagać.
artykuł w całości

Dariusz Stankiewicz
Kierowanie konfliktem

Walka, spór, antagonizmy to codzienne zjawiska w każdej szkole, które dotyczą różnych podmiotów i sfer działalności. Mogą być siłą budującą, ale tylko wtedy, kiedy nie przekraczają dopuszczalnych granic i są pod kontrolą. Spostrzeżenie to potwierdzają wydarzenia, do których doszło w szkole w Toruniu, gdzie - jak pamiętamy - grupa młodzieży znęcała się nad nauczycielem. Wiadomo już, że to, co tam zaszło, to zaledwie wierzchołek góry lodowej.

Joanna Witt
Warsztaty: praca z uczniem trudnym

W grudniu ub.r. odbyły się warsztaty, których tematem była praca z uczniem trudnym. Sesja ta została zorganizowana przez Centrum im. Pedro Arrupe w Gdyni. Ojciec Pedro Arrupe jest inicjatorem odnowy szkolnictwa jezuickiego, przyczynił się m.in. do włączenia osób świeckich w kierowanie jezuickimi placówkami wychowawczymi.

Anna Piechal
Praca z uczniem zdolnym

Obserwując grupy dzieci, można zauważyć wśród nich i wskazać zarówno te, które mają kłopoty z nauką szkolną, jak również te wyjątkowo zdolne. Wbrew pozorom praca w obydwu grupach nie jest łatwa i wymaga od nauczyciela specjalnego podejścia.

Paweł Czerwiński
Gry psychologiczne - ukryta forma manipulacji

Gra psychologiczna to forma zachowania, którego celem jest osiągnięcie przez jednostkę korzyści psychologicznych (psychologicznych talonów). Rozgrywa się na dwóch płaszczyznach: społecznej, która osłania pozory, i psychologicznej, która w rzeczywistości jest ukrytym motywem działania jednostki.

Krzysztof Zajdel
Nasze dziecko po lekcjach

Niedawno na pewnym spotkaniu dyskusyjnym prelegentka przytoczyła dane dotyczące szkoły leżącej w pobliżu dużego miasta, w której przeprowadzono badania form spędzania czasu wolnego przez dzieci i młodzież. Okazało się, że 90% z nich czas wolny od nauki najczęściej poświęca na oglądanie telewizji lub spędza przed komputerem - nieraz do 12 godzin dziennie!

Joanna Małkińska
Pamiętajmy o Korczaku!

Intensyfikacja życia i coraz większe przyspieszenie utrudniają zaspokojenie potrzeb emocjonalnych dzieci w domu rodzinnym i środowiskach wychowawczych. A są one, jak wiadomo, podstawą warunkującą prawidłowy rozwój i wychowanie dziecka; ich niedobór powoduje wzrost niebezpieczeństwa zaburzeń psychologicznych, anomalii psychicznych, przestępczości, agresji, narkomanii, dziecięcego alkoholizmu, aktów wandalizmu.

Jolanta Workowska
Czy język kreuje rzeczywistość?

Słowa ranią albo wywołują radość. O tym, jak mówić, by nikomu nie sprawiać przykrości, uczą w domu rodzice, w szkole wychowawcy, a w państwie specjaliści od politycznej poprawności. - Zmieniając język, mamy szansę na zmianę rzeczywistości - mówi Andrzej Szahaj, historyk idei, profesor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, z którym rozmowę zamieszczamy.

Elżbieta Sura
Sztuka tworzenia gazetek szkolnych

Dobra gazetka szkolna, choć tworzona pod dyskretnym okiem opiekuna, musi być przede wszystkim gazetką uczniowską i spełniać podstawowe kryteria: ma być atrakcyjna pod względem treści, rzetelna w przedstawianiu faktów i opinii, właściwa w formie.

Małgorzata Ekiert
Strategia nauczania języków obcych

Obecnie w dydaktyce coraz częściej podkreśla się potrzebę rozwijania autonomii uczenia się: nauczyciel zmierza do lepszego poznania ucznia, jego zainteresowań oraz możliwości przyswajania wiedzy, aby podjąć właściwe decyzje dotyczące doboru materiałów oraz sposobu realizacji celów kształcenia.
artykuł w całości

Joanna Szenejko
Cechy i oceny

Wiele osądów można rozpatrywać jako konstrukcje pojawiające się w odpowiedzi na określone pytania zadane w określonym momencie. Przykładem ocen tego typu jest ogólna ocena naszej satysfakcji z życia: czy nastawienie do świata jest pesymistyczne, czy optymistyczne? Jednakże w rzeczywistości nawet nieistotna zmiana warunków decyduje o ogólnym poziomie zadowolenia z życia, które rośnie na przykład pod wpływem znalezienia pieniędzy na ulicy.

Ewa Kozak
Zasady oceniania w szkole

Ocenianiu towarzyszy zwykle wystawienie oceny cząstkowej, semestralnej lub końcowej. Zanim jednak dojdzie się do ostatecznego ustalenia oceny, należy rozpocząć proces zbierania informacji i formułowania sądów. Dopiero zakończenie tego procesu jest uwieńczone oceną cyfrową i komentarzem do niej.

Eugeniusz Tokarzewski
Szkoły partnerskie

Ratunku wymaga dzisiaj wiele gimnazjów. Wystarczy choćby spojrzeć na szkolnictwo gimnazjalne województwa warmińsko-mazurskiego czy pomorskiego. Marną kondycję oświaty potwierdziły wyniki egzaminów w 2003 i 2004 roku, plasując oba regiony poniżej średniej krajowej.

Aleksandra Starak
Trójstronna wymiana młodzieży

Trójstronna zagraniczna wymiana młodzieży to ogromne przedsięwzięcie, ale i sprawdzian umiejętności organizacyjnych, godzenia oczekiwań i dat. Jednocześnie takie spotkania obfitują w dobrą zabawę, ciekawe pomysły i zaskakujące rezultaty.

Anna Majewska
Misyjne polskie szkoły w Afryce

O ewangelizację Afryki zaapelował 25 lat temu papież Jan Paweł II. Na prośbę odpowiedział m.in. zakon salezjanów, kierując tam swoich misjonarzy z różnych krajów; szczególne miejsce w ich dziele zajmuje edukacja. Wśród wysłanników znalazł się ks. Waldemar Jonatowski.