Dlaczego zespół szkolno-przedszkolny musi mieć trzy statuty?
Obowiązek przygotowania trzech odrębnych statutów dla zespołu szkolno-przedszkolnego wynika z art. 91 ust. 6 ustawy Prawo oświatowe. Ujęte w nim przepisy potwierdzają, że statut zespołu i statuty połączonych placówek funkcjonują równolegle. Nie można zatem zastąpić tych dokumentów jednym statutem zespołu, nawet jeśli zawierałby on osobne rozdziały poświęcone szkole i przedszkolu.
Zespół szkolno-przedszkolny jest formą organizacyjnego połączenia odrębnych jednostek, a nie nowym typem szkoły lub placówki. Szkoła podstawowa i przedszkole zachowują swoją odrębność, realizują różne zadania edukacyjne i opiekuńczo-wychowawcze oraz podlegają właściwym dla siebie regulacjom. Dlatego dokumentacja statutowa zespołu szkolno-przedszkolnego powinna obejmować:
- statut zespołu szkolno-przedszkolnego – określający zasady organizacji zespołu, współpracę między placówkami, relacje między organami oraz kwestie wspólnego zarządzania (art. 91 Prawa oświatowego);
- statut szkoły podstawowej – regulujący organizację nauczania, ocenianie, klasyfikowanie, prawa i obowiązki uczniów oraz zasady funkcjonowania szkoły (art. 98 Prawa oświatowego);
- statut przedszkola – określający cele i zadania opiekuńczo-wychowawcze, organizację oddziałów, zasady pobytu dzieci oraz specyfikę funkcjonowania przedszkola (art. 102 Prawa oświatowego).
Odrębne statuty są konieczne chociażby dlatego, że nie wszystkie regulacje właściwe dla szkoły mogą mieć zastosowanie w przedszkolu. Dotyczy to np. oceniania (weryfikacji wiedzy uczniów) i klasyfikowania uczniów czy szkolnego katalogu kar i nagród. Z kolei statut przedszkola musi uwzględniać specyficzne kwestie, takie jak zasady odpłatności za pobyt dziecka czy organizacja opieki.
Statuty zespołu szkolno-przedszkolnego – podstawa prawna obowiązku posiadania odrębnych dokumentów
Podstawowym aktem prawnym regulującym kwestię odrębnych statutów dla placówek skupionych w zespole szkolno-przedszkolnym jest ustawa z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe. Najważniejsze znaczenie mają następujące przepisy:
- art. 91 ust. 1 i 2 – regulujące tworzenie zespołów szkół i placówek przez organ prowadzący;
- art. 91 ust. 6 – określający relację między statutem zespołu a statutami połączonych jednostek;
- art. 91 ust. 7 i 10 – dotyczące możliwości wyłączenia placówki z zespołu oraz rozwiązania zespołu;
- art. 98 – określający zakres regulacji statutu szkoły;
- art. 102 – wskazujący wymagania dotyczące statutu przedszkola.
Szczególnie istotny jest art. 91 ust. 6. Zgodnie z nim w zakresie uregulowanym odmiennie w statucie zespołu tracą moc postanowienia zawarte w statutach połączonych szkół lub placówek. Oznacza to, że statut zespołu ma pierwszeństwo w sprawach, które statuty połączonych jednostek regulują odmiennie. Nie powoduje jednak całkowitego uchylenia statutów szkoły i przedszkola. Ich pozostałe postanowienia nadal obowiązują i stanowią podstawę funkcjonowania poszczególnych jednostek.
Czy statut szkoły podstawowej i przedszkola może być jednym dokumentem?
Możliwość przyjęcia jednego statutu zależy od tego, czy szkoła podstawowa i przedszkole są odrębnymi jednostkami organizacyjnymi działającymi w ramach zespołu szkolno-przedszkolnego, czy też oddziały przedszkolne funkcjonują w ramach szkoły podstawowej.
Jeżeli organ prowadzący utworzył zespół szkolno-przedszkolny, łącząc szkołę podstawową i samodzielne przedszkole, każda z tych placówek zachowuje odrębność organizacyjną i własny statut. Dodatkowo zespół musi posiadać statut regulujący zasady funkcjonowania wspólnej struktury. W rezultacie obowiązują trzy dokumenty: statut zespołu, statut szkoły podstawowej i statut przedszkola.
Inaczej jest w przypadku szkoły podstawowej z oddziałami przedszkolnymi. Oddziały te funkcjonują w strukturze szkoły, a nie jako odrębna placówka połączona z nią w zespół. W takim modelu jeden statut szkoły może regulować zarówno działalność klas szkolnych, jak i oddziałów przedszkolnych.
| Kryterium | Zespół szkolno-przedszkolny | Szkoła podstawowa z oddziałami przedszkolnymi |
|---|---|---|
| Struktura | Dwie odrębne jednostki | Jedna jednostka organizacyjna |
| Liczba statutów | Trzy | Jeden |
| Dokumentacja | Statut zespołu, szkoły i przedszkola | Statut szkoły obejmujący również oddziały przedszkolne |
Kto uchwala statut szkoły i pozostałe statuty zespołu?
Statuty placówek funkcjonujących w ramach zespołu szkolno-przedszkolnego uchwalają właściwe organy kolegialne. W przypadku szkoły i przedszkola jest to rada szkoły lub rada przedszkola, a jeśli nie zostały powołane, wówczas za uchwalenie statutu odpowiada rada pedagogiczna.
W zespole szkolno-przedszkolnym kompetencje zależą również od tego, czy funkcjonują odrębne rady pedagogiczne, czy jedna wspólna rada pedagogiczna zespołu. Jeżeli zachowano odrębność rad, każda odpowiada za zmiany w statucie swojej jednostki. Jeżeli natomiast powołano wspólną radę pedagogiczną zespołu, może ona wykonywać zadania rad pedagogicznych obu placówek.
Ważne: nawet jeśli wszystkie trzy statuty uchwala ten sam organ, należy podjąć trzy odrębne uchwały. Nie należy wprowadzać statutów placówek zespołu szkolno-przedszkolnego jedną zbiorczą uchwałą.
Statuty zespołu szkolno-przedszkolnego - podsumowanie
Zespół szkolno-przedszkolny, obejmujący szkołę podstawową i przedszkole, musi posiadać trzy odrębne statuty: statut zespołu, statut szkoły podstawowej i statut przedszkola. Obowiązek ten wynika z art. 91 ust. 6 Prawa oświatowego oraz odrębności organizacyjnej i zadaniowej połączonych placówek. Statut zespołu reguluje kwestie wspólnego zarządzania, natomiast statuty szkoły i przedszkola określają zasady funkcjonowania poszczególnych jednostek.
Inaczej wygląda sytuacja w szkole podstawowej, w której działają oddziały przedszkolne. Oddziały nie funkcjonują jako odrębne placówki, lecz są częścią struktury organizacyjnej szkoły. W takim przypadku nie powstaje zespół dwóch placówek, a zasady funkcjonowania klas szkolnych i oddziałów przedszkolnych można uregulować w jednym statucie.
Źródła:
https://www.prawo.vulcan.edu.pl/przegdok.asp?qdatprz=akt&qplikid=4186